Tag Archive | αρχιτεκτονική

Ταξιδεύοντας στη Νέα Υόρκη (Μέρος Α)

Πόσες φορές έχετε αναρωτηθεί σε κάποιο ταξίδι σας «θα μπορούσα να μένω εδώ;»

Μετά από αυτή τη στιγμή ακολουθούν συνήθως μερικά λεπτά σκέψης. Μερικά μαγικά λεπτά.

Βλέπεις τον εαυτό σου σε τρίτο πρόσωπο να δουλεύει σε εκείνο το κτίριο, να παίρνει το τάδε τραμ/μετρό/λεωφορείο για να πηγαίνει σπίτι, να ψωνίζει σε αυτό το μάρκετ, να κάνει εκείνο το μικρό café στέκι του, να τρώει τις Κυριακές brunch σε εκείνο το γωνιακό, και να κάνει τις βόλτες του σε αυτή την παραλιακή/παραποτάμια διαδρομή ή σε εκείνο το καταπράσινο πάρκο.

Ολοκληρώνοντας τη φαντασιακή αυτή σκέψη αποζητάς το συμπέρασμα.

Θα μπορούσες εντέλει να μένεις εδώ;

Πέρα από τις προτιμήσεις του καθένα μας −να είναι κάπου όπου να μην κάνει υπερβολικό κρύο το χειμώνα, να είναι κοντά στην Ελλάδα, να μπορεί να συντηρεί ένα σπίτι μόνος του, να του προσφέρεται εργασία με προοπτική εξέλιξης, να είναι κάπου όπου να έχει ήδη φίλους κλπ− η αίσθηση οικειότητας είναι ένα χαρακτηριστικό που αδιαμφισβήτητα απογειώνει μια πόλη του εξωτερικού στις προτιμήσεις μας. Η ελευθερία στην κίνηση, όταν αισθάνεσαι δηλαδή να κυκλοφορείς στους δρόμους χωρίς ένα συνεχές αίσθημα «τουρίστα», πηγάζει από την οικειότητα που αισθάνεσαι με την αρχιτεκτονική και πολεοδομία της πόλης, το δίκτυο των μέσων μαζικής μεταφοράς της, τη γλώσσα και φυσικά τους ανθρώπους που μένουν εκεί.

Ταξιδεύοντας πρόσφατα στη μοναδική Νέα Υόρκη, η οικειότητα ήταν το πρώτο αίσθημα που μου δημιουργήθηκε. Παράλογο σκέφτηκα. Πρόκειται για μια τόσο διαφορετική πόλη, με πανύψηλα κτίρια, τεράστια οικοδομικά τετράγωνα, διαφορετικά υλικά και στυλ αρχιτεκτονικής, μια πόλη αχανής και απίστευτα πυκνοκατοικημένη.

Αυτή η διαφορά στην κλίμακα της αρχιτεκτονικής περίμενα να μου δημιουργήσει μια συνεχή αίσθηση «θεατή». Τι ήταν λοιπόν αυτό που έκανε την ανατροπή; Η απάντηση προέκυψε δυο τρεις μέρες πριν από την αποχώρησή μας, όταν περπατώντας, συνειδητοποιήσαμε πόσο στενοί ήταν οι δρόμοι (στενοί σε σχέση με την πλειονότητα των κτιρίων, η κορυφογραμμή των οποίων εξισωνόταν περίπου με το επίπεδο των σύννεφων). Δεν είχες να αντιμετωπίσεις λεωφόρους και δαιδαλώδεις σημάνσεις. Όταν λοιπόν κατάφερνες να ξεπεράσεις τη σχεδόν αντανακλαστική τάση σου να γυρνάς εντυπωσιασμένος το κεφάλι σου προς τα πάνω, αλλά απλώς κυκλοφορούσες στους δρόμους, περνούσες τα άσπρα φανάρια, μπαινοέβγαινες στο μετρό, χάζευες τις βιτρίνες, έτρωγες από τη μοσχομυριστή καντίνα μαζί με γιάπηδες και καθόσουν στις πεντακάθαρες πλατείες, αισθανόσουν μέρος αυτού. Η πόλη σε κέρδιζε, σε έκανε δικό της.

Ταξίδι στη Νέα Υόρκη

Ταξίδι στη Νέα Υόρκη(Συνεχίζεται…)

Advertisements

Τα νέα… διατηρητέα της Θεσσαλονίκης

Διατηρητέα οικοδομή, είναι δυνατόν να μην ξεχωρίζει μέσα κι έξω; θυμάμαι να λέω με περίσσια περηφάνια σε όποιον επισκεπτόταν το σπίτι όπου έχω την τύχη να μένω τα τελευταία χρόνια… Πριν από λίγες μέρες μια θυροκολλημένη ανακοίνωση στην είσοδο της πολυκατοικίας με έπιασε ελαφρώς εξαπίνης.

«Χαρακτηρισμός μεμονωμένων κτιρίων εντός του “Ιστορικού Τόπου” ως διατηρητέων μνημείων»

Τα νέα διατηρητέα της πόλης

Τα νέα διατηρητέα της πόλης

 

Η οικοδομή μου, λοιπόν, μαζί με άλλες περίπου 200 μεμονωμένες οικοδομές και σύνολα κτιρίων-καταστημάτων πρόκειται πολύ σύντομα να χαρακτηρισθούν διατηρητέα. Εξαιρετική πρωτοβουλία, ιδιαίτερα αν λάβει κανείς υπόψη του και την περίοδο που βρισκόμαστε, να δοθεί αυτή η σημασία, η πρέπουσα και καθυστερημένη κακά τα ψέμματα σημασία, σε ορισμένα αξιόλογα κτίρια της πόλης.

Στην επίσημη σελίδα του Δήμου μπορούν ιδιοκτήτες αλλά και λοιποί ενδιαφερόμενοι να ενημερωθούν για τους λόγους για τους οποίους το κάθε κτίριο θεωρείται ικανό να φέρει τον τίτλο του διατηρητέου.

Τα προτεινόμενα κτίρια χτίστηκαν μετά την πυρκαγιά του 1917, μια ημερομηνία ορόσημο για την ιστορία της πόλης. Τα περισσότερα παραδείγματα φέρουν εκλεκτικιστικά στοιχεία, αλλά και χαρακτηριστικά άλλων μεταγενέστερων ρυθμών της σύγχρονης ευρωπαϊκής αρχιτεκτονικής, όπως η Art Deco και η μοντέρνα αρχιτεκτονική. Τρούλοι, στοές, καμπυλωμένοι εξώστες, καθαρές γεωμετρίες και συμμετρίες, φουρούσια, μεταλλικά κιγκλιδώματα, έρκερ, οριζοντιότητες, κατακορυφότητες, προεξέχοντα γείσα, εξωστόθυρες, γλυπτικοί διάκοσμοι… Η πόλη ξαφνικά άρχισε να γεμίζει με ζωντανά παραδείγματα όλης της ιστορίας της αρχιτεκτονικής που σπουδάσαμε.

Π. Μελά 21 (προσωπικό αρχείο)

Π. Μελά 21 (προσωπικό αρχείο)

Λ.Νίκης 15

Λ. Νίκης 15 (προσωπικό αρχείο)

Τσιμισκή 59 (προσωπικό αρχείο)

Τσιμισκή 59 (προσωπικό αρχείο)

Αλ. Σβώλου 11 (προσωπικό αρχείο)

Αλ. Σβώλου 11 (προσωπικό αρχείο)

Ζεύξιδος 7 & Παύλου Μελά (προσωπικό αρχείο)

Ζεύξιδος 7 & Παύλου Μελά (προσωπικό αρχείο)

Πρακτικά όμως ο χαρακτηρισμός του διατηρητέου τι σημαίνει; Πώς θα υλοποιηθεί αυτή η πολυπόθητη «προστασία» τους; Μέσω ειδικών όρων και περιορισμών δόμησης θα υλοποιηθούν επεμβάσεις για την αποκατάσταση τυχών στοιχείων που αλλοιώθηκαν με την πάροδο του χρόνου, θα απομακρυνθούν στοιχεία που θίγουν τον χαρακτήρα των όψεων των κτιρίων, θα αναδειχθούν όσα στοιχεία αποκαλύπτουν την κατασκευαστική λογική της εκάστοτε εποχής, και όλες οι εσωτερικές τροποποιήσεις θα πρέπει να πραγματοποιηθούν με μεθόδους και υλικά που να καθιστούν τις αλλαγές αναστρέψιμες.

Καρόλου Ντηλ 19 (προσωπικό αρχείο)

Καρόλου Ντηλ 19 (προσωπικό αρχείο)

Αλ.Σβώλου 9 (προσωπικό αρχείο)

Αλ.Σβώλου 9 (προσωπικό αρχείο)

Τσιμισκή 79 (προσωπικό αρχείο)

Τσιμισκή 79 (προσωπικό αρχείο)

Παύλου Μελά 46 (προσωπικό αρχείο)

Π. Μελά 46 (προσωπικό αρχείο)

Πολλά από τα προτεινόμενα προς χαρακτηρισμό κτίρια της λίστας είχαν επισημανθεί ως αξιόλογα από την ΕΠΑ (Επιχείρηση Πολεοδομικής Ανασυγκρότησης) το 1983, αλλά δυστυχώς καμία ενέργεια προστασίας τους δεν πραγματοποιήθηκε. Μένει τώρα να δούμε τη διάθεση των ιδιοκτητών να συμμετάσχουν σε αυτή την πρωτοβουλία, ώστε να ελαχιστοποιηθούν οι κατεδαφίσεις αξιόλογων κτιρίων εξαιτίας της όχι μόνο ατομικής αλλά και κοινωνικής αδιαφορίας μας.

Π. Μελά 22 (προσωπικό αρχείο)

Π. Μελά 22 (προσωπικό αρχείο)

Τσιμισκή 81 (προσωπικό αρχείο)

Τσιμισκή 81 (προσωπικό αρχείο)

Π.Π.Γερμανού 26

Π.Π.Γερμανού 26 (προσωπικό αρχείο)

Κούσκουρα 7 (προσωπικό αρχείο)

Κούσκουρα 7 (προσωπικό αρχείο)

Αλ. Σβώλου 15 (προσωπικό αρχείο)

Αλ. Σβώλου 15 (προσωπικό αρχείο)

Λ. Νίκης 35 (προσωπικό αρχείο)

Λ. Νίκης 35 (προσωπικό αρχείο)

Π. Π. Γερμανού 37 (προσωπικό αρχείο)

Π. Π. Γερμανού 37 (προσωπικό αρχείο)

Τσιμισκή 83 (προσωπικό αρχείο)

Τσιμισκή 83 (προσωπικό αρχείο)

Ανακαλύπτοντας τις αλλαγές στην πόλη …

Νέα και Παλιά Παραλία

‘Αυτός που ξεκινώντας δεν ξέρει που πάει, φτάνει μακρύτερα.’ Κάπως έτσι εξελίσσονται τα περισσότερα έργα στην συμπρωτεύουσα. Έχοντας μεγαλώσει σε επαρχιακή πόλη με αυστηρό ιπποδάμειο σύστημα και με τη βαθιά προσανατολιστική γνώση «όποιον δρόμο και να πάρεις σε βγάζει στη θάλασσα», δεν μπορούσε παρά η επόμενη πόλη-σταθμός μου να είναι μια εξέλιξη του τύπου αυτού.

Όσο περισσότερο μένεις σε μια πόλη, αρχίζεις να παρατηρείς με όλο και περισσότερη ωριμότητα τα όμορφα και τα λίγο πιο ενοχλητικά χαρακτηριστικά της. Όλα αυτά βέβαια, αν έχεις την πρόθεση να εξερευνήσεις, αν στρέφεις τα μάτια σου και πέρα απ’ το επίπεδο της βιτρίνας, όπως χαρακτηριστικά θυμάμαι να μας προτρέπουν να κάνουμε στα πρώτα χρόνια της σχολής.

Η πόλη βρίσκεται σε περίοδο αλλαγών. Πολλοί είναι εκείνοι που ήδη κατακρίνουν και αναφέρονται στις αλλαγές αυτές ως κινήσεις χωρίς προγραμματισμό και με μακροπρόθεσμα αποτελέσματα αμφιβόλου ποιότητας. Μπορεί πολλές από τις κατηγορίες αυτές να μην είναι ιδιαίτερα υπερβολικές, αλλά δυστυχώς ή ευτυχώς, έχουμε φτάσει στην εποχή, που αντιστεκόμενοι στην ιδέα της αδράνειας, έχουμε μάθει να εκτιμάμε και το λίγο.

OLYMPUS DIGITAL CAMERA
Πρωταγωνιστικό ρόλο στην εξελικτική πορεία της πόλης έπαιξε δίχως δεύτερη σκέψη η Νέα Παραλία. Μετά από λίγο περισσότερο από 2,5 χρόνια έργων, η Νέα Παραλία συνολικού μήκος πέντε χιλιομέτρων, παραδόθηκε (σχεδόν) ολοκληρωμένη στους Θεσσαλονικείς. Λίγες ώρες μετά τα εγκαίνιά της, την Κυριακή 1η Δεκεμβρίου, τα social media γέμισαν φωτογραφίες από κάθε λεπτομέρεια της νέας –νέας παραλίας. Και όχι άδικα! Η αίσθηση που προκαλείται όταν περπατά κανείς εκεί είναι καθαρή περηφάνια για την πόλη στην οποία επέλεξε να βρίσκεται. Άφθονο πράσινο, ποικιλία και ποιότητα υλικών, άνετη κίνηση για τους πεζούς –αν και λίγο αμήχανη για τα ποδήλατα-, άριστη αντιμετώπιση της θέας και της σύνδεσης της με τη θάλασσα. Οι περίφημες ομπρέλες του Ζογγολόπουλου, που πλέον αποτελούν σχεδόν σύμβολο της Θεσσαλονίκης, επανατοποθετήθηκαν σε περίοπτη θέση.

OLYMPUS DIGITAL CAMERA

OLYMPUS DIGITAL CAMERA

OLYMPUS DIGITAL CAMERA
Ο περιπατητής στην παραλία ίσως χρειαστεί να έρθει ‘εξοπλισμένος’ με τον καφέ του, καθώς ακόμη η αδειοδότηση αναψυκτηρίων είναι ιδιαίτερα περιορισμένη, κάτι το οποίο σίγουρα μελλοντικά θα αλλάξει και ας ελπίσουμε πως αυτό θα γίνει χωρίς να διαταραχθεί η αισθητική ισορροπία του περιβάλλοντα χώρου. Χωρίς αυξομειώσεις στα πλάτη του πλακόστρωτου, με εναλλακτικό χώρο περιπάτου σκιασμένο για τους θερινούς μήνες και με εξαιρετικό φωτισμό, που από μακριά παραπέμπει σε κατάρτια στη θάλασσα, η Νέα Παραλία αποτελεί ένα έργο που αποπνέει μια ιδιαίτερα θετική, ευρωπαϊκή αύρα. Περπατώντας κάνεις σχέδια για το με πόσους διαφορετικούς τρόπους μπορείς να την απολαύσεις και φυσικά ανυπομονείς να έρθει το καλοκαίρι…

OLYMPUS DIGITAL CAMERA

OLYMPUS DIGITAL CAMERA
Με την ολοκλήρωση των έργων της νέας παραλίας ήρθε ξανά στο προσκήνιο το θέμα της πεζοδρόμησης της παλιάς παραλίας – Λεωφόρου Νίκης. Μετά την θετική αντίδραση των πολιτών στην μόνο-για-πεζούς-παραλία την Παγκόσμια Ημέρα χωρίς Αυτοκίνητο, στις 22 Σεπτεμβρίου, οι αρμόδιοι αποφάσισαν με τα εγκαίνια της Νέας Παραλίας να το επαναλάβουν.

Πεζοδρομημένη Παραλία3
Περπατώντας στην «πειραματικά πεζοδρομημένη» Παραλία, ένα ήταν το βασικό χαρακτηριστικό που άφηνε άπαντες έκπληκτους, η έλλειψη θορύβου. Το πλάτος του πεζοδρομημένου τμήματος της παραλίας δεν θα έλεγε κανείς πως αποτελεί πρόβλημα. Με άνεση μπορεί να απολαύσει τη βόλτα του ο κόσμος, ακόμη και μερικές Κυριακές που τα καροτσάκια – παιδάκια – ποδηλατάκια προκαλούν μια μικρή συμφόρηση. Το βασικό μειονέκτημα όμως της παραλίας είναι ο ιδιαίτερα ενοχλητικός θόρυβος από αυτοκίνητα και μηχανάκια που κινούνται κατά μήκος, κάτι το οποίο φάνηκε εν τέλει να το συνειδητοποιούμε, όταν ο θόρυβος αυτός για πρώτη φορά έλειπε. Απόλυτη ηρεμία και ας ήταν όλος ο δρόμος γεμάτος κόσμο και ποδήλατα. Ησυχία. Μια ατμόσφαιρα που δεν σου έκανε καρδιά να αφήσεις και να ανηφορίσεις προς τη Μητροπόλεως.

Πεζοδρομημένη Παραλία4

ποδήλατα2

Οι Θεσσαλονικείς φαίνεται να περιμένουν με ανυπομονησία κάθε φορά την επόμενη«πειραματική πεζοδρόμηση» της Νίκης. Δυστυχώς, οι οδηγοί της πόλης έρχονται αντιμέτωποι με την κακή οργάνωση όσον αφορά την ομαλή λειτουργία των γύρω εναλλακτικών δρόμων που μπορούν να χρησιμοποιήσουν, καθώς όπως είπαμε η πεζοδρόμηση είναι πειραματική κάθε φορά! Μπορεί να πάρει χρόνια μέχρι να οργανωθεί η κυκλοφορία αποτελεσματικά, αλλά σαφώς μπροστά στην απόλαυση που σου προσφέρει η παραλία της Θεσσαλονίκης, exitus acta probat.

Την περίοδο αυτή διεξάγεται διαγωνισμός φωτογραφίας από τον Σύλλογο Φίλων Νέας Παραλίας Θεσσαλονίκης. Δείτε περισσότερα εδώ.

Φωτογραφίες : Δάφνη Δημητριάδη

 

 

%d bloggers like this: