Ένας κήπος

Η Ιερά Οδός φέρει μια σημαντική ιστορική μνήμη, καθώς ακολουθεί την πορεία της πομπής των Ελευσίνιων Μυστηρίων. Στην αρχαιότητα ξεκινούσε από την Ιερά Πύλη και κατέληγε στην Ελευσίνα, περνώντας μέσα από τον Ελαιώνα των Αθηνών. Αλλά και στους οθωμανικούς χρόνους, όταν το 1778 ο Χατζή Αλής Χασεκής έχτισε το νέο τείχος, η Γυφτόπορτα ή πόρτα του Μοριά (Οι επτά πύλες του τείχους του Χασεκή) ταυτίζεται χωρικά με την Ιερά Πύλη.
Σ’ αυτό το ειδυλλιακό τοπίο, εκτός των τειχών, είχε κτίσει ο βοεβόδας της Αττικής την οικία του. Και μετά την απελευθέρωση και τη δημιουργία του νέου ελληνικού κράτους, η Αμαλία το επέλεξε ως χώρο για να φτιάξει έναν από τους κήπους της.

01

Stademann, Άποψη της Ιεράς Οδού 1841. Δεξιά, το συγκρότημα του Μεταξουργείου και πάνω στον άξονα της |εράς Οδού, η οικία Χασεκή. Στο βάθος ο Ελαιώνας. Η εικόνα αυτή δεν διαφοροποιήθηκε παρά μόνο εκατό χρόνια μετά

OLYMPUS DIGITAL CAMERA

Περπατώντας σήμερα κατά μήκος της Ιεράς Οδού, στο ύψος του Γεωπονικού Πανεπιστημίου (πηγή: προσωπικό αρχείο)

Ο κήπος της Αμαλίας είναι το Κτήμα Χασεκή, που βρίσκεται μέσα στο Γεωπονικό Πανεπιστήμιο, στη συμβολή της Ιεράς οδού με τη Σπ. Πάτση. Σύμφωνα με τα κηποτεχνικά πρότυπα της εποχής, τμήματα αρχαιολογικών ευρημάτων τοποθετήθηκαν in situ κατά τη διαμόρφωσή του, δημιουργώντας ένα εξαιρετικό δείγμα κηποτεχνίας.

02

Ενσωματωμένες στο τοπίο αρχαιότητες (πηγή: προσωπικό αρχείο)

Διαμορφώθηκε ως βοτανικός κήπος και σ’ αυτόν είναι ενταγμένα (εκτός από στοιχεία της αρχαιότητας) η οθωμανική κρήνη του Χασεκή, καθώς και το πρώτο σιδερένιο θερμοκήπιο στην Ελλάδα, κατά τα πρότυπα του αντίστοιχου της εποχής στο Λονδίνο. Αποτελεί ένα δείγμα εξαιρετικής κηποτεχνίας, είναι ένας τόπος ιστορικός, ο οποίος μέσα στο αστικό αττικό τοπίο μπορεί να λειτουργήσει ως ορόσημο (landmark).

Η μεγάλη σημασία του κήπου, υπογραμμίζεται και από τη Χάρτα της Φλωρεντίας (ICOMOS & IFLA, 1981), όπου και προσδιορίζεται η έννοια του ιστορικού κήπου ως αρχιτεκτονικού δημιουργήματος και ο χαρακτηρισμός του ως μνημείου (άρθρο 1).

03

Η είσοδος στον κήπο (πηγή: προσωπικό αρχείο)

04

Η οθωμανική κρήνη του Χασεκή (πηγή: προσωπικό αρχείο)

05

Το πρώτο σιδερένιο θερμοκήπιο στην Ελλάδα, στα πρότυπα του αντίστοιχου αγγλικού της εποχής (πηγή: προσωπικό αρχείο)

06

Μικρά φυτώρια, όπως φαίνονται από ένα περιπατητή επί της Ιεράς Οδού (πηγή: προσωπικό αρχείο)

Τα ιστορικά στοιχεία του κήπου είναι από την ανακοίνωση στο 1st WSEAS Conference on Landscape Architecture, Algarve, Portugal, 11-13/05/2008, των: CHARKIOLAKIS NIKOLAOS, MIKELAKIS MANOS, PSALLIDA MARIA: «Landscape Architecture in the Recreational Parks and Botanical Gardens of Athens: a Historical Preview. The Cases of Royal Garden, Haseki’s Farm, Heptalophos and Zappeion Gardens».

Advertisements

Tags: , , , ,

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s

%d bloggers like this: